Egilearen artxiboa: Oraitz Garcia

Honi buruz: Oraitz Garcia

Oraitz Garcia, alias 'Gastroheroia', gastronomiaren lubakietan barneratuko da, eta ausardia handiz probatuko ditu plater arriskutsuenak. On egin!

Euskal Superheroien Elkartea

  • Bai, esan?
  • Arratsalde on, Zeledon! Zer moduz? Gastroheroi naiz!
  • Honbre Gastroheroi! Banuen zu ezagutzeko gogoa! Zure abenturen zale sutsua bihurtu naiz eta banuen Euskal Herriko superheroi berria ezagutzeko gogoa. Zer moduz zabiltza?
  • Ba, ondo egia esan, oraindik ere egoera berri honetara egokitzen, baina gustora nabil. Zu ondo?
  • Bai, hemen nabil Andre Mari Zuriaren Plazan gora eta behera Gasteizko festetako hasiera ekitaldirako entrenamendu saioetan murgilduta, hilabete eskax besterik ez zait falta eta komeni forman jartzea jaitsieran ez erortzeko.
  • Noski, urte osoa lasai lasai pasa etxe berriaz gozatzen eta orain presaka forman jartzera ezta? Kar kar kar!
  • Bai, hori da, badakizu, “la buena vida”, urtean behin lan egitearen ondorioak. Kar kar kar!
  • Aizu, kontu bat, Gasteizera bidean nago, bertako jatetxerik txarrena bisitatu behar baitut nire abenturekin jarraitzeko, bidaia baliatuz libre egongo zinake nirekin pote bat hartu eta buruan dudan proiektu baten inguruan hitz egiteko?
  • Bai, noski, plazerra izango da zu ezagutzea. Non eta noiz elkartuko gara?
  • Ni bidean nago, ordu erdi inguru geratzen zait Gasteizera iristeko. Ondo deritzozu 12:30etan elkartzen bagara Boulevard merkatalguneko Gambrinus garagardotegian?
  • Niregatik arazorik ez!
  • Ongi da, oraintxe egongo gara orduan! Orain arte!
  • Orain arte!

12:30ak, Boulevard merkatalgunea, jendea dendaz denda ari da merkealdiak baliatuta etxeko armairuak berritzeko arropa bila, nik Zeledonekin dudan zitaren ondoren joango naiz dendak bisitatzera ea nire superheroi jantzirako osagarri berriren bat edota txaketila berri bat topatzen ditudan.

Denboraz justu ibili eta azkar batean joan naiz merkatalguneko hirugarren solairura, bertan daude taberna eta jatetxeak, argi ikusten da jendea zonalde horretara beranduago igotzen dela 12:30etarako taberna gehienak itxita baitaude, baina zorionez Gambrinus Garagardotegia zabalik dago, sarean topatutakoaren arabera Gasteizko jatetxerik “txarrena”, eta hortxe ikusi dut Zeledon barruko jantokiko ezkutuko mahai batean nire zain, bere jaietako blusa eta txapela soinean, baita aterkia albo batean duela ere.

Barrara gerturatu eta zerbitzariari Paulaner Weissbier garagardo bat eskatu diot, mimoarekin, gustoarekin jarri du, bere apar puntu onarekin, garagardo adituek dioten bezala bi behatzen zabalerarekin, topatu ditut garagardoa zerbitzari horrek baino zatarrago jarri didatenak ere. Garagardoa laguntzeko aukera askorik ez dago barran, lauzpabost bat pintxo, baina atentzioa deitu didate “molleteek”, urdaiazpikoarena edota hirugiharra eta gaztarena. Nik bigarrenarekiko hautua egin dut, zerbitzariari eskatu eta bero puntua eman dio plantxan. Nire garagardoa eta pintxoa hartu eta hor joan naiz Zeledonengana.

Txoko ederra aukeratu duela esan diot lehenik eta behin, txoko goxoa, jatetxeko txokorik urrunena, ezkutuan dagoena, aurrean kazolatxo horiak landarez josiak, aitortu beharra dut leku goxoa, ondo jarritakoa, iruditu zaidala Gambrinus, mimoz jarria eta detaileak ere zaindutakoak, lehen ikusiaren ondoren harritu nau hain puntuazio txarra jaso izana, baina beno, jendearen gustoak eta animoak egunaren arabera aldatu egiten dira.

Garagardoari lehen trago zabala eta pintxoari lehen horzkada eman eta hor hasi gara hitz eta pitz, gure berri eman eta gure eguneroko abenturak kontatzen. Urduri dabil Zeledon, egun gutxi batzuk besterik ez zaizkio geratzen Andra Mari Zuriaren Plazan agertu eta goitik beherakoa egiteko hiri guztiak ozen kantatzen duen bitartean: “Zeledon etxe berria egin duk! Zeledon balkoian leiho on! Zeledon, Zeledon, Zeledon, etxea berria egin duk! Zeledon, Zeledon, Zeledon, balkoian leiho on!”.

  • Zeledon, aurrekoan “Los Vengadores” filma ikusi nuen siestarako ordu batean eta siesta bota gabe geratu eta filma hasi eta bukatu ikusi nuen. Marveleko superheroiek bat egiten dute bertan mundua salbatzeko. Pelikula ikusi eta ideia bat piztu zitzaidan buruan, zergatik ez gara Euskal Herriko jaietako pertsonai eta superheroiak bildu eta Euskal Superheroien Elkartea sortzen?
  • Ez da batere ideia txarra Gastroheroi! Nik bat egiten dut zure proposamenarekin eta prest nago Euskal Herriko superheroien taldean sartzeko! Hori bai, nire abuztuko lan egunak errespetatu beharko dituzu.
  • Horregatik ez kezkatu gizona! Bakoitzari berea eman eta zuen bakarkako protagonismoa ere izango duzue, Marveleko superheroi bakoitzak bere filma duen bezala, zuek ere zuen festa bakoitza izango duzue, hori errespetatu egingo du Elkarteak.
  • Ados ba! Utzi egin behar zaitut Gastroheroi, festa usaina zabaltzen hasi da eta jaitsiera eta igoera entrenatzen jarraitu behar dut! Jarraituko dugu kontaktuan! Badakizu, abuztuan ongietorria izango zara Andra Mari Zuriaren jaietan! Ondo izan!
  • Ederki Zeledon, ea tartea izaten dudan zuri bisitan etortzeko! Ondo izan!

Lehenengo superheroia bildu dut Euskal Superheroien Elkarterako, orain hurrengoen bila, Marijaia, Artillero, ea denok bat egin eta munduan ondoen pasatzen duen superheroien elkartea osatzen dugun. Itzuli nadin hona ekarri nauenera, aurrez aipatu bezala, elkarrizketa lasai bat izateko ordu eta leku aproposa, erosketa eta erosketa artean atsedentxoa hartu eta mokadutxo bat hartzeko ez da leku txarra Gambrinus. Gerturatzen bazarete komuna bisitatzeak merezi du, iturri berezia, kuriosoa, polita, sartu eta ikusi, eskuak garbitzeko aitzakia nahikoa duzue, hori bai, kontuz komunetara sartzeko eskaloitxoarekin. Nik nireak eginda Gasteiz eta Boulevard merkatalgunea atzean utzi ditut, esku hutsik, ez baitut sukaldari txaketilak saltzen dituen dendarik topatu, esku hutsik, baina pozik, Euskal Superheroien Elkartea martxan da.

“Goazen lagunok, amets betean, gastronomiaren munduan zehar”

Gustatuko litzaidake marrazki bizidunetako superheroien gisara nik ere sarrerako abestia izango banu. Bai, badakit, idatzizko testu batean hori izatea zaila da, soinurik gabe, irudirik gabe, zerbait epikoa egitekoa konplikatua izan liteke, baina ez esan ez litzatekeela mundiala izango Gastroheroiren abentura batean klik egin eta bapatean ordenagailuko bozgorailuetatik Dragoi Bolaren abesti mitikoaren antzeko bat entzuten hastea, edo abestiaren moldaketa:

*dragoi bolaren doinu bera erabilita kantatu

“goazen lagunok, amets betean, gastronomiaren munduan zehar, orain badakit nongo zuloan dagoen tabernarik txarrena, nire mundu hau sukalde handi bat da eta hortxe ezkutuan jatetxe txar bat. Ekin lagun bideari Gastroheroirekin ez da beldurrik, euskal herri osoan zehar gastronomiaren bidezorretan”.

Abestiak irauten duen bitartean bideo txiki bat, Gastroheroi pantailaren erdian hegan egongo balitz bezala, gaur egun bideoarekin mirariak egin daitezke eta nahiz eta nik hegan egiten jakin ez edozer da posible gaur egungo bideogintzan, eta atzetik Euskal Herriko hiri eta herrietako irudiak pasatzen. Hori bai izango zela Gastroheroiren abenturetarako sarrerako kareta elegante-elegantea (jarraitzaileak pilatzen joanez gero akaso Gaztezuloko nagusiei planteatu beharko diet bideora pasatzea idatzi aurkezten ditudan abenturak).

 

Bigarren kapitulua. Gaurkoa Iruñean. Iruindarrek urtea hasi eta berehala kanta bat abesten dute, “1 de Enero, 2 de Febrero, 3 de Marzo, 4 de Abril, 5 de Mayo, 6 de Junio, 7 de Julio San Fermin, a Pamplona hemos de ir con una media, con una media, a Pamplona hemos de ir con una media y un calcetín”. Eskailerako azkenaurreneko urratsa emanda, festa giroa nabaritzen hasten da nafar hiriburuan, entzierroetako bailak jartzen hasiak dira, kamiseta zuri eta zapi gorriek janzten dituzte dendetako leihoak. Hilabete besterik ez jendez lehertu dadin festa, jende uholdeak busti ditzan Iruñeako kaleak. Zenbat iraungo luke Gastroheroiren txaketilak zuri-zuri festan murgiltzean? Ziur Chicoteren txaketilen antzera kolore biziz beteko litzatekeela beti txuria dena, baina diseinutik baino gainera eroritako edari eta janaritik izango lituzke kolore horiek.

Donibane auzoan kokatutako Bavaros Garagardotegia da, beti ere sarean aipatzen denaren arabera, Iruñeako jatetxe edo tabernarik txarrena. Hortxe joan naiz, nire superheroi jantzia soinean bertako eskaintza ezagutzera. Lekuak badu nolabaiteko xarma eta bere historia, esango nuke apaletan kokatuak dituzten garagardo latek nik ditudana baino urte gehiago daramatzatela bertan, gehienek kolorea ere galdua dute dagoeneko! Dekorazio kuriosoa, egurrezko mahai zainduak eta plastikozko aulki koloretsuek elkar bat egiten dute. Baina egia esan horrelako lekuak gustatzen zaizkit, izan zirenaren eta direnaren arteko nahasketa bere horretan mantentzen dutenak.

Garagardotegia izanik, garagardo bat hartzeko hautua egin dut, hori bai, garagardo eskaintza topatzerako minutu batzuk pasa dira bai, 20 orrialde inguruko kartan kosta egin zait nahiko arrunta iruditu zaidan garagardo sorta topatzea, baina bazeuden garagardo on batzuk, Franziskane Dunkel kasu, nik hautatutakoa. Ardo sorta ere zaindua zen, izen onak, upategi ezagunak, gozatzeko modukoak. Jateko kroketa batzuk aukeratu ditut, pena ez zirela etxean eginak, hain eskaintza zabalaren artean ezin aukeratu ibili naiz. Mahaiean lasai eseria nengoela sandwich eta hanburgesaren bat edo beste pasa da nire mahaiaren ondotik eta aitortu behar tamainaz ez direla txikiak, sabela ondo betetzeko aukera eskaintzen dute. Kuriositatez bada ere eseri bere mahaietako batean eta hartu garagardo edo ardo trago on bat!

“Relaxing zurito and gilda in Plaza Constitucion”

Ez dut hegan egingo eta ez naiz paretetatik gora eta behera ibiliko armiarma sareen laguntzarekin, jauzi egiten dudanean apenas altxatzen naiz eta zentimetro batzuk lurretik. Nire eskuetatik ez da arerioak akabatzeko izpi koloredunik irtengo, eskuekin sukaldean moldatzen naiz ondo eta arerioak akabatu baino, askotan nire aldera ekartzea lortzen dut errezeta goxoen bitartez. Ez dut jantzi koloredunik erabiliko, sukaldari txaketila txuri sotil bat eta maskara beltz bat jantziko ditut nire identitatea ezkutatzeko. Horrela ibiliko naiz Euskal Herrian zehar gastronomiaren mundua “salbatu” nahiean, gastronomiaren lubakietan barrena, sarean balorazio eta puntuazio okerrenak jasotzen dituzten taberna eta jatetxeak bisitatuz horien alderdi onak bilatu nahiean. Gastroheroi naiz, gastronomiaren munduko superheroi berria.

Larunbata. Eguerdi eguzkitsua. 20ºC inguru. Konstituzio Plaza. Donostia. Plaza badoa jendez betetzen. Alde batetik haurrak, euren asteburu libreaz gozatzen, euskaraz oihuka, batzuk Realeko kamiseta soinean futbolean jokatzen. Bestetik, argazki kamerei sua ateratzen turista taldeak, hauek euskaraz ez, frantsesez, ingelesez, japoniarren bat edo beste ere bai plazaren xehetasunei argazkiak atera eta atera. Haur euskaldunengatik izango ez balitz edozein hiri handiko “Plaza Mayorren” egongo banintz bezala sentitzen naiz. “Guiri” bat nire hirian.

Ambrosio Taberna. Enparantzako 15. zenbakian kokatua. Sarean topatutakoaren arabera Donostiako tabernarik “txarrena”. Nire lehen misioa. Bertako terrazan nago. Nire Gastroheroi jantzia soinean hortxe nago terrazan, gilda bat eta zurito bat parean ditudala. Zerbitzariak jator hartu nau, euskaraz, irribarre batekin, baina barruan geratu beharrean eguraldiaz gozatzera atera naiz. Prezioaz zer esan, ez nau harritu ordaindutakoak, inguruan ordaintzen denaren bidetik. Gilda eta zuritoari begira amets egiten hasi naiz…

…Donostia 2052 Joko Olinpikoetarako hautagaia. Nazioarteko Olinpiar Batzordearen hautaketa batzarra. Donostiako alkatea ari da hizketan bozka eman behar duten ordezkarien aurrean, gure hiriaren alderdi onak azpimarratzen ari da eta gastronomiaren inguruan hitz egiten hasi da. Denak adi adi entzuten ari dira. Madrilgo alkatesak bere garaian egindakotik ikasi ez eta halako batean bota du: “there is nothing like a relaxing zurito and gilda in Plaza Constitucion””.

Ba al dira gilda bezain pintxo eta zuritoa baino edari donostiarragorik? 1949an sortu zen Gilda pintxoa Donostia erdialdeko Valles jatetxean, Gilda pelikularen omenez. Nik beti miretsi izan dut azeituna, gindila eta antxoa elkartu zituen Joaquin Aranburu, hain gauza sinplea, baina hain goxoa. Ambrosio Tabernakoak ere merezi du. Zuritoari buruz duela egun gutxi irakurri nuen Donostian sortutakoa dela eta hori sortu zuena duela hilabete gutxi batzuk zendu zela. Ambrosioko zuritoa ondo botata, bere apar puntuarekin eta betiko edalontzi txikietan. Fresko-freskoa. Egiten duen eguraldiarentzako aproposa. Primeran sartzen da.

Baina hori guztiaren gainetik kokapena, historiaz beteriko plaza, donostiarrentzat xarma berezia duena, donostiarrontzat berezia da Konstituzio Plaza, luxu bat bertan lasai egoteko aukera izatea. Ez da nire gastronomia jomuga izaten, beste toki eta gune batzuk nahiago izaten ditut gastronomia donostiarrarekin gozatzeko, baina noizean behin ondo etortzen da plazako terraza batean eseri eta gure hiriko historian murgiltzea edo etor daitezkeenekin amestea. Hori da Ambrosio Tabernaren alderdirik onena, ez konplikatu bizitza, hartu zuritoa eta gilda eta gozatu eguraldi onarekin terrazan. On egin!